Mok

Mok is een verzamelnaam voor verschillende vormen van huidirritaties aan de onderbenen van een paard. Bij uitbreiding over het hele been wordt gesproken van Rasp. In de meeste gevallen komt mok voor in de kootholte (het gebied net boven de hoef aan de achterzijde van het been).

Meestal zie je de problemen in de nazomer en in de herfst, maar sommige paarden kunnen er het hele jaar door last van hebben. Hoewel alle paardenrassen mok kunnen krijgen, komt de aandoening vaker voor bij paarden met veel ‘behang’, zoals Tinkers en friezen. Mok is niet besmettelijk voor andere paarden tenzij de mok veroorzaakt wordt door mijten.

De oorzaken voor mok zijn zeer wisselend. Een echt duidelijke oorzaak is dan ook vaak niet aan te geven. Het ontstaat vaak door een samenloop van omstandigheden. De huid in de kootholte kan beschadigd raken waardoor de huid op die plek een verminderde afweer heeft zodat bijvoorbeeld bacteriën of schimmels makkelijk toe kunnen slaan. De beschadigingen kunnen veroorzaakt worden door schurend zand en modder, vuil, een vieze stal (bijvoorbeeld bij diarree), teveel en te grondig wassen waardoor de huid week wordt, insectenbeten en wondjes. De huid in de kootholte is een gebied dat veel beweegt, daarom herstelt het langzaam.

Bacteriën die de huid binnendringen, bijvoorbeeld via een wondje. In de beschadigde huid groeien bacteriën zoals Dermatophilus Congolens en Staphylococcen erg graag.

Mok

  • Zonnebrand, witte benen zijn gevoeliger voor zonlicht en zijn vaker aangetast.
  • Schimmelinfecties.
  • Schurftmijten. Chorioptes mijten komen veel voor bij paarden met veel behang (Friezen, Tinkers) en nestelen zich bij voorkeur in een de warme en vochtige omgeving.

Symptomen en diagnose

De symptomen zijn roodheid van de aangetaste huid, schilfers, korstjes en soms verhardingen (kloven) in de kootholte. Het aangetaste deel is erg gevoelig en pijnlijk. Vaak lopen de paarden onregelmatig. In geval van mijten hebben de paarden jeuk. Dat uit zich in stampvoeten op de grond. Soms is een deel van het onderbeen verdikt. De huid kan op den duur sterk verdikt raken. Meestal begint de aandoening met een klein plekje. Als dit niet goed behandeld wordt zal het snel groter worden. De dierenarts zal aan de hand van de symptomen een waarschijnlijkheid diagnose stellen. Als er een verdenking is op mijten kan de dierenarts een huidafkrabsel nemen. Daarbij wordt er met een spatel gekrabd in de huid om weefsel te verkrijgen. Onder de microscoop kan gekeken worden of er mijten in zitten.

Mok 2

Therapie

Soms kan het nodig zijn om de kootholte te scheren met name bij rassen met veel behang. Anders kan de huid niet goed behandeld worden. Aangezien de meest eigenaren van bijvoorbeeld friezen het niet zo’n goed idee vinden om al dat haar weg te scheren, kan natuurlijk eerst wel geprobeerd worden of de therapie aan wil slaan terwijl het behang kan blijven zitten. Wassen met desinfecterende shampoo (betadine shampoo) meerdere keren per dag .De korsten moeten zonodig 24 uur in de zalf gezet worden (eventueel onder verband) om te verweken. De korsten verhinderen namelijk dat het medicament op de plaats van de bestemming komt. Alleen de los zittende korsten verwijderen! Anders ontstaat er op die plek een wondje waardoor de mok alleen maar erger wordt. Na het wassen goed drogen met een handdoek en eventueel ‘nadrogen’ met een föhn of eventueel talkpoeder.

Meerdere keren per dag het aangetaste gebied behandelen met een speciale zalf. Er zijn ontstekingsremmende zalven en opdrogende zalven te verkrijgen. Het medicijn wat in de zalf verwerkt zit, kan via de huid het menselijk lichaam binnendringen. Gebruik daarom schone, of liever wegwerp handschoenen om zalf op het aangetaste gebied aanbrengen.

Bij ernstige gevallen van mok is een behandeling onder een goed zittend verband met zalven die corticosteroïden bevatten tegen de ontsteking en antibiotica tegen de bacteriële infecties te adviseren. Laat het verband een nacht zitten om de zalf goed in te laten trekken. Soms kan het zinvol zijn middelen tegen parasieten en/of schimmels toe te voegen aan de zalf of deze op een andere manier toe te passen bij het paard. Bij ernstigere gevallen van mok is een kuur met antibiotica gewenst. Zijn de benen van het paard heel dik en is er sprake van uitgebreide huidbeschadiging, dan zal dit voor het paard ook pijnlijk zijn. Het toedienen van antibiotica en NSAID’s is dan noodzakelijk. NSAID’s zijn middelen die pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend werken, vergelijkbaar met paracetamol voor humaan gebruik.

Als de huid erg aangetast raakt kunnen er ook lymfevaten gaan ontsteken. Dat heet lymfangitis. Bij een lymfangitis kan de dierenarts een antibioticakuur starten en ontstekingsremmers geven.

Preventie

Mok begint vaak met een klein plekje of wondje waarna het zich uitbreidt. Voldoende verzorging en controle van de benen is ter preventie erg belangrijk. Kijk elke dag de onderbenen goed na en verwijder vuil en nattigheid, zodat bij de eerste symptomen al behandeld kan worden. Het is verstandig zonlicht te vermijden als het paard last van mok heeft. Preventief kan een zonnebrandcrème met een zeer hoge beschermingsfactor uitkomst bieden.

Naar boven Disclaimer Paard en Gezondheid